Wstęp do kuchni ajurwedyjskiej – trawienie i odżywianie – koncepcja 6 SMAKÓW.. część IV

Dziś zapraszam do zapoznania się z czwartą i ostatnią częścią tematu smaków w Ajurwedzie, ale nie ostatnią odnośnie trawienia i odżywiania.. Jeżeli nie przeczytałaś poprzednich części, to zachęcam wrócić do nich i zapoznać się z nimi, aby całość była bardziej zrozumiała:

  1. część I – Wstęp do kuchni ajurwedyjskiej – trawienie i odżywianie – koncepcja 6 SMAKÓW.. https://happylife50plus.pl/2020/11/01/uzdrawiajaca-moc-ajurwedy-koncepcja-6-smakow-cz-i/
  2. część II – Wstęp do kuchni ajurwedyjskiej – trawienie i odżywianie – koncepcja 6 SMAKÓW.. https://happylife50plus.pl/2020/12/01/uzdrawiajaca-moc-ajurwedy-wstep-do-kuchni-ajurwedyjskiej-koncepcja-6-smakow-cz-ii/
  3. część IIIWstęp do kuchni ajurwedyjskiej – trawienie i odżywianie – koncepcja 6 SMAKÓW.. https://happylife50plus.pl/2021/02/01/uzdrawiajaca-moc-ajurwedy-wstep-do-kuchni-ajurwedyjskiej-koncepcja-6-smakow-cz-iii/

W tej części znajdziesz jeszcze lepsze wytłumaczenie i podsumowanie i wówczas mam nadzieję, że temat trawienia i odżywiania w Ajurwedzie, oraz dlaczego warto używać codziennie wszystkich 6 smaków stanie się jeszcze bardziej zrozumiały..

Już wiesz jakie czynniki mają wpływ na nasze trawienie oraz gdzie znajdziesz pokarmy mętne czy przejrzyste, ruchome i statyczne, ostre czy tępe.. oraz z jakimi pokarmami kojarzy się ziemia, woda, ogień, powietrze czy eter. To dziś czas na…………… smaki a emocje!

W tym artykule, ostatnim z cyklu trawienie/odżywianie w Ajurwedzie napiszę jeszcze o tym – jak smaki wpływają na nasze emocje i narządy wewnętrzne, oraz o ostatnich ważnych czynnikach mających wpływ na nasze trawienie, tj. o:

– VIRYA – energia

– VIPAKA – smak po-trawienny

– PRABHAVA – specyficzne działanie

Jesteśmy w stanie sprawić, aby nasz organizm czuł się zawsze dobrze, żebyśmy mieli dużo energii i wigoru. Już dawno dowiedziono, że jesteśmy tym co jemy, a nawet bardziej – tym co wchłonie nasz organizm i wcale nie trzeba być ekspertem od Ajurwedy, by pomóc sobie przy różnego rodzaju dolegliwościach. Jeżeli cierpisz na wzdęcia, zgagę, niestrawność, czy masz problemy z wypróżnianiem, to zacznij przygodę z tą zdrową kuchnią, a zobaczysz jak szybko twoje problemy znikną. Pisząc na temat diety/kuchni ajurwedyjskiej zaczęłam od poznania wszystkich 6 smaków, by pokazać Wam jak oddziałują na nasz organizm – tego nie dowiecie się od żadnego dietetyka i choć sama jestem psychologiem i psychodietetykiem, to od dawna nie zwracam uwagi na kalorie czy gramatury i od dawna nie mam problemów ze skaczącą ciągle wagą. Mam nadzieję, że to co piszę jest dla Was zrozumiałe, ale najważniejsze jest to, by każdy ze smaków stosować z umiarem, ale żadnego nie pomijać w codziennej diecie. Wówczas taki pokarm będzie działał pozytywnie na nasz organizm, czyli tak jak w życiu – wszystko jest dla ludzi byleby z umiarem..

Smaki a emocje:

1. smak słodki – wpływa na takie emocje, jak: miłość, przywiązanie – organem na który ma wpływ jest trzustka (nie chciałabym tutaj szczegółowo opisywać o co chodzi z tym, że wpływa na trzustkę, ale nadmienię tylko, że trzustka pełni w naszym organizmie dwie ważne funkcje, czyli dostarcza do jelita cienkiego enzymy pomagające w trawieniu pożywienia, oraz produkuje ważne hormony regulujące poziom glukozy we krwi, czyli insulinę i glukagon, somatostatynę i polipeptyd trzustkowy – to teraz staje się jasne, dlaczego jest powiązana bezpośrednio ze smakiem słodkim?) – zaburzenie tego smaku może powodować cukrzycę, kaszel, astmę

2. smak kwaśny – wpływa na takie emocje, jak: zazdrość, irytacja, pesymizm – organem na który ma wpływ jest wątroba – zaburzenie tego smaku może powodować nadkwasotę, wrzody, żółtaczkę

3. smak słony – wpływa na takie emocje, jak: upór, skąpstwo i użalanie się nad sobą – organem na który ma wpływ są nerki – zaburzenie tego smaku może powodować łysienie, bezpłodność i powstawanie zmarszczek

4. smak ostry – wpływa na takie emocje, jak: złość, nienawiść, poczucie odrzucenia – organem na który ma wpływ są płuca – zaburzenie tego smaku może powodować zawroty głowy, bóle stawów i ogólne osłabienie

5. smak gorzki – wpływa na takie emocje, jak: żal, smutek, rozpacz – organem na który ma wpływ jest serce – zaburzenie tego smaku może powodować odwodnienie i spadek odporności

6. smak cierpki – wpływa na takie emocje, jak: wycofanie, strach, nerwowość – organem na który ma wpływ jest okrężnica – zaburzenie tego smaku może powodować bóle żołądka, zapalenie okrężnicy, anginy

Nie bagatelizujmy i nie omijajmy żadnego ze smaków. Każdy z nich ma jakieś ważne zadanie do wykonania w naszym organizmie. Unikajmy jedzenia przetworzonego, sztucznych słodzików, gazowanych napojów, a używajmy zioła i przyprawy, dzięki którym nasze pożywienie będzie zrównoważone. Od dawna wiemy, że jedzeniem wspomagamy się w różnych sytuacjach życiowych. Lubimy pocieszać się jedzeniem, z którym mamy miłe wspomnienia, jak pierogi lepione przez babcię czy drożdżówka pieczona co tydzień przez mamę. Nie musimy się w niczym ograniczać, jeżeli zastosujemy się do tych prostych wskazań jakie daje nam Ajurweda. Wszędzie potrzebna jest równowaga, również w jedzeniu.

Kolejnym czynnikiem mającym wpływ na nasze trawienie jest energia (VIRYA). O co chodzi? Chodzi o to, że cokolwiek nie jemy, to zazwyczaj od razu w ustach zaczynamy czuć smak, czasami ten smak czujemy dopiero jak pokarm dostanie się do żołądka – ale czujemy energię:

– rozgrzewającą lub

– chłodzącą

I tak na przykład smak słodki – jest z natury ciężki i wychładzający, ale już miód czy melisa też są słodkie, ale mają energię rozgrzewającą – to jest kolejny czynnik mający wpływ na nasze trawienie, czyli PRABHAVA (specyficzne działanie), że jeden smak może rozgrzewać i wychładzać, tak jak w przypadku smaku kwaśnego, który z natury jest rozgrzewający, ale limonka działa wychładzająco. PRABVAVA – chodzi o to, że czasami dwie substancje/rzeczy mają taki sam smak i energię, ale efekt po-trawienny pokazuje nam odmienne działanie, czyli coś co jest poza logiką, poza logicznym tłumaczeniem, czego w sumie nawet wytłumaczyć jest ciężko lub jest to wręcz niemożliwe. No bo jak wytłumaczyć działanie kamieni szlachetnych czy mantr na nasze zdrowie? Wiemy, że pomagają, ale nikt nie potrafi tego wytłumaczyć i to jest właśnie to specyficzne działanie.

Który smak ma jakie VIRYA? Oprócz działań specyficznych i zazwyczaj, to:

1. smak słodki – ma działanie wychładzające (słabo)

2. smak kwaśny – ma działanie rozgrzewające (średnio)

3. smak słony – ma działanie rozgrzewające (słabo)

4. smak ostry – ma działanie rozgrzewające (bardzo mocny)

5. smak gorzki – ma działanie wychładzające (bardzo mocno)

6. smak cierpki – ma działanie wychładzające (średnio)

Została nam jeszcze ostatnia kwestia, czyli smak po-trawienny, tak zwana VIPAKA.

O co chodzi tym razem?

VIPAKA nazywamy ostateczny wpływ smaku na nasze ciało, umysł i świadomość. I znowu chodzi o to, żeby wszystkiego używać z umiarem, ponieważ nawet nadmierne spożywanie ziół czy przypraw o określonym smaku po-trawiennym może powodować zaburzenia.

I za chwilę, mam taką nadzieję, zrozumiemy o co w tym wszystkim chodzi:

– jeżeli cokolwiek spożywamy, to nasze pierwsze subiektywne odczucie w jamie ustnej, na języku –  to jest RASA, czyli smak

– następnie zaczynamy odczuwać energię tego co właśnie spożywamy: rozgrzewającą lub wychładzającą – to jest VIRYA, czyli silna energia

– na końcu, już po strawieniu to nasze pożywienie, które zjedliśmy, ma wpływ na nasz kał, mocz i pot i to jest właśnie VIPAKA, czyli efekt po-trawienny. Jeżeli coś takiego czujemy za bardzo po jedzeniu, to oznacza, że powinniśmy go obniżyć (np. po spożyciu alkoholu, nasz organizm stara się jego nadmiar szybko wydalić w każdy możliwy sposób, przez kał, mocz czy pot i na pewno czuliście to nosem) –  i dążmy zawsze do tego, aby nasze odpady, odchody nie miały przykrego zapachu – bez używania antyperspirantów jest to naprawdę możliwe.

A jak to jest w praktyce?

smak słodki (RASA) – działanie (VIRYA): wychładzające – smak po-trawienny (VIPAKA): słodki

smak kwaśny – działanie: rozgrzewające – smak po-trawienny: kwaśny

smak słony – działanie: rozgrzewające – smak po-trawienny: słodki

smak ostry – działanie: rozgrzewające – smak po-trawienny: ostry

smak gorzki – działanie: wychładzające – smak po-trawienny: ostry

smak cierpki – działanie: wychładzające – smak po-trawienny: ostry

Jak zauważyliście, nasz smak, który odczuwamy na języku zmienia swój smak po-trawienny na tylko 3 smaki: słodki, kwaśny i ostry. Według Ajurwedy każdy rodzaj pożywienia ma swój własny smak (RASA), swoją własną energię (VIRYA) oraz swój efekt po-trawienny (VIPAKA). Zazwyczaj jak coś gotujemy, to używamy kilku produktów i gdy one łączą się ze sobą, a są o odmiennych smakach, energii i efekcie po-trawiennym – to dochodzi do przeciążenia AGNI, co może skutkować zahamowaniem wydzielania enzymów i rozpoczęciem produkcji toksyn, a tego staramy się zawsze unikać.

To nie jest ostatni artykuł na temat trawienia i odżywiania według Ajurwedy. Na razie opisałam w 4 częściach najważniejsze rzeczy, które wpływają na nasze trawienie. W kolejnych artykułach spróbuję jeszcze bardziej przybliżyć ten temat, napiszę co warto jeść jesienią, zimą, wiosną czy latem, aby nasz organizm czuł się zawsze dobrze, miał dużo energii i wigoru. Poznamy pokarmy, których absolutnie nie powinno się łączyć ze sobą, oraz opiszę niewłaściwe nawyki żywieniowe, jak i podam kilka zaleceń służących poprawie trawienia.

A więc skoro jesteśmy tym co jemy, tym co wchłonie nasz organizm – to oznacza, że mamy bardzo wpływ na to kim jesteśmy. Używajmy wszystkich sześciu smaków z umiarem, by żyć długo w zdrowiu i szczęśliwie, bo naprawdę ‘jeśli jedzenie jest właściwe, to nie potrzebujemy leków, ale jeśli jedzenie jest niewłaściwe, to leki i tak nie pomogą’.

Artykuł ukazał się w miesięczniku „ZDROWIE BEZ LEKÓW” nr3/marzec 2021

4 Komentarze

Dodaj komentarz